سید مهدی راهوی

به نام خدا

در مبحث قبلي گفته شد كه نفس انسان پيوسته  محل جنگ و جدال و درگيريست و لازم است كه بدانيد كه سرچشمه همه اين درگيريها عقل است و نيروي عقل است كه با مابقي نيروها در گيري دارد وگرنه نيروهاي ديگر با هم مشكلي ندارد

علت اين دشمني و درگيري هم اين است كه عقل جلو حركات نيروهاي ديگر را مي گيرد و اجازه نمي دهد كه نيروهاي  ديگر نفس را در اختيار بگيرند

به همين جهت هم هست كه چون نيروي عقل در حيوانات وجود ندارد هيچ گونه تعارضي هم در آنها ديده نمي شود و پيوسته در حال خوردن و نزديكي و آشاميدن به سر مي برنندو در آن دنيا نيز مواخذه اي براي كارهاي انجام شده نمي شوند

و نيز به همين علت است كه چون ملائكه عقل محض هستند، در نتيجه هيچ كار خلاف عقل نمي توانند انجام دهند و از سه نيروي ديگر تهي هستند و چندان هنري نيست كه مطيع محض پروردگار عالمند

و از اينجا روشن مي شود كه چرا انسان اشرف مخلوقات است و به مقام خليفه الله رسيده است و علت آن همين جمع بين نيروهاي مخالف است و به دليل همين پشت سر گذاشتن نزاع ها و درگيري هاست كه انسان پرورش مي يابد و رشد مي كند و به مقامي بالاتر از ملائكه خواهد رسيد انشاءالله و چنانچه خداي ناكرده قواي ديگر او بر عقل چيره شوند، به درجه اي پست تر از حيوانات سقوط خواهد كرد. به خدا پناه مي برم

بر گرفته از كتاب شريف معراج السعاده صفحه 54